L'odyssée commence à Thessalonique en 2008
Sainte-Sophie de Thessalonique
L'emblématique église Sainte-Sophie, située dans le centre historique de la ville, date du 7-8ème siècle. Elle illustre le passage de l'influence de Rome à l'influence de Constantinople ; les grandes basiliques paléo-chrétiennes d'architecture romaine à 3 ou 5 nefs laissent place à des constructions couronnées d'une coupole, aux nefs plus courtes dont la voûte remplace la traditionnelle couverture à charpente.
Cette véritable basilique est la plus ancienne église à coupole de la ville et fut inspirée de la Sainte-Sophie de Constantinople.
Les hauteurs de l'acropole de Thessalonique et les célèbres prisons de Yedi Kule
Profitant d'une pause dans la cour de la prison, nous avons écouté des chansons de rebetiko décrivant le monde marginal des années 30-40 qui fréquenta ces prisons et les rendit célèbres. Puis notre amie Fabienne Witt, venue de Strasbourg, nous a présenté l'importance de la littérature de Thessalonique et nous a fait comprendre sa place dans l'histoire de la littérature en Grèce. Enfin, Jeanne Weissberg nous a fait apprécier des extraits de la nouvelle "Το δικό μας αίμα" de Yorgos Ioannou qui décrit l'ambiance de Thessalonique à la fin de la deuxième guerre mondiale.
Η
πόλη αυτή,
η
παλιά
συμπρωτεύουσα
Θεσσαλονίκη,
δεν
είναι
βυζαντινή
μονάχα
για τις
εκκλησίες,
τα τείχη,
και
την
ιστορία
της, μα
είναι
και για
τους
τωρινούς
πληθυσμούς
της,
πληθυσμούς
χριστιανικούς,
που έχει
μαζέψει
σαν
την
πολυκίονη,
χιλιόχρονη,
στέρνα,
μέσα της,
σε εποχή
βροχών
και
καταιγίδων.[...]
Από το 1914 ως το 1924, κι ακόμα πιο πέρα, πήραν να καταφθάνουν μεμονωμένοι ή σε μικρές ομάδες στην αρχή, κοπαδιαστά και άτακτα αργότερα, με αραμπάδες, ζώα, βάρκες, καΐκια, βαπόρια, ακόμη και με τα πόδια, σε χάλι κακό, βρωμισμένοι μα αποκαθαρμένοι, λουσμένοι μες στο αίμα τους, από τις ελληνικές πατρίδες της Ανατολής, την Ελλάδα μάλλον της Ανατολής, χιλιάδες των χιλιάδων κυνηγημένοι, ληστεμένοι, βιασμένοι, απορφανισμένοι άνθρωποί μας, αναζητώντας μια νέα γωνιά μες στην ελεύθερη πατρίδα.[...]
Στη Θεσσαλονίκη πρεσέτρεξαν αυθόρμητα οι πιο πολλοί, και προπάντων ρίζωσαν, όχι μονάχα γιατί υπήρχαν κάπως οι ανάλογες συνθήκες, αλλά τους τράβηξε η πολιτεία που την ένιωθαν, τη γνώριζαν, κι ας μην την είχαν επισκεφθεί, τη συζητούσαν και την ένωναν στους θρήνους με την Κωνσταντινούπολη, ήταν και η δική τους συμπρωτεύουσα, συμβασιλεύουσα έστω, η δεύτερη πολιτεία της ασφυκτικής -φευ- μα τελικά ελληνικής, εις τους αιώνας των αιώνων, αυτοκρατορίας. Αυτό άλλωστε είναι για μας το μυστικό νόημα του όρου "συμπρωτεύουσα", συνδετικός κρίκος του βυζαντινού με τον νέο ελληνισμό.
Γιώργος Ιωάννου, extrait de "Η παρέλαση των προσφύγων" publié dans le recueil "Το δικό μας αίμα", première édition en 1978 chez Κέδρος.
Από το 1914 ως το 1924, κι ακόμα πιο πέρα, πήραν να καταφθάνουν μεμονωμένοι ή σε μικρές ομάδες στην αρχή, κοπαδιαστά και άτακτα αργότερα, με αραμπάδες, ζώα, βάρκες, καΐκια, βαπόρια, ακόμη και με τα πόδια, σε χάλι κακό, βρωμισμένοι μα αποκαθαρμένοι, λουσμένοι μες στο αίμα τους, από τις ελληνικές πατρίδες της Ανατολής, την Ελλάδα μάλλον της Ανατολής, χιλιάδες των χιλιάδων κυνηγημένοι, ληστεμένοι, βιασμένοι, απορφανισμένοι άνθρωποί μας, αναζητώντας μια νέα γωνιά μες στην ελεύθερη πατρίδα.[...]
Στη Θεσσαλονίκη πρεσέτρεξαν αυθόρμητα οι πιο πολλοί, και προπάντων ρίζωσαν, όχι μονάχα γιατί υπήρχαν κάπως οι ανάλογες συνθήκες, αλλά τους τράβηξε η πολιτεία που την ένιωθαν, τη γνώριζαν, κι ας μην την είχαν επισκεφθεί, τη συζητούσαν και την ένωναν στους θρήνους με την Κωνσταντινούπολη, ήταν και η δική τους συμπρωτεύουσα, συμβασιλεύουσα έστω, η δεύτερη πολιτεία της ασφυκτικής -φευ- μα τελικά ελληνικής, εις τους αιώνας των αιώνων, αυτοκρατορίας. Αυτό άλλωστε είναι για μας το μυστικό νόημα του όρου "συμπρωτεύουσα", συνδετικός κρίκος του βυζαντινού με τον νέο ελληνισμό.
Γιώργος Ιωάννου, extrait de "Η παρέλαση των προσφύγων" publié dans le recueil "Το δικό μας αίμα", première édition en 1978 chez Κέδρος.
Au 8ème lycée de Kalamaria, nous avons rencontré quelques élèves étudiant le français ainsi que leur enseignant : l'occasion pour chacun de s'exprimer dans la langue de l'autre.
Une partie du groupe avec des élèves dans leur cour de récréation
Le vendeur de salep...
Nous l'avons cherché à Constantinople mais c'est à Thessalonique que nous l'avons trouvé.
Une figure qui évoque la littérature de Μαρία Ιορδανίδου et Λωξάντρα.
L'équipe au grand complet : les trois groupes réunis à l'occasion des visites du centre historique de Thessalonique.
Le palais de Galère, témoignage du glorieux passé romain, datant de la fin du 3ème siècle après J.C. était un ensemble de bâtiments construits sur ordre de l'empereur lui même, occupant plus de 150.000 m2. La partie la plus importante et la mieux conservée est "l'octogone", un vaste édifice octogonal, d'un diamètre de 30 m, dallé de marbre et pourvu de sept niches.
Des étudiants pendant et ... après les cours
